Gemeenten willen meer invloed uitoefenen op de realisatie van (betaalbare) woningbouw, bedrijvigheid en maatschappelijke voorzieningen. Dit kan door actief grondbeleid te voeren. In dit artikel delen we praktijkvoorbeelden uit Dordrecht, Waalwijk en Arnhem. Zij zetten verschillende grondbeleidsinstrumenten in om te sturen op ruimtelijke ontwikkelingen. Je krijgt zes tips van deze gemeenten die je zelf kunt toepassen in de praktijk.
Zes tips van de drie gemeenten:
- Leg het voorkeursrecht zorgvuldig en doelgericht op en wees je bewust van de impact hiervan op bewoners en bedrijven:
- communiceer duidelijk;
- stel een empathische omgevingsmanager aan die een brug slaat tussen de belangen van bewoners en de gemeente.
- Wees niet bang om bij voorkeursrecht of onteigening expertise in te huren, want:
- dit scheelt tijd en capaciteit;
- het is essentieel dat de administratie zorgvuldig wordt uitgevoerd.
- Investeer in het bouwen aan vertrouwen met je ketenpartners. Zo bevorder je wederzijdse transparantie over gedane investeringen en de risico’s (‘open boeken’-benadering).
- Ken je eigen organisatie goed en kijk naar andere bekostigingsmogelijkheden, zeker als er een tekort is. Niet alle financiële middelen hoeven uit het projectbudget te komen, bijvoorbeeld als er al beheer en onderhoud gepland en gebudgetteerd is voor de openbare ruimte.
- Flexibiliteit en bijsturen op externe ontwikkelingen (zoals de financiële crisis) zijn essentieel. Durf daarom ook in mindere tijden te blijven investeren. Met een deel van de grondposities (10 tot 15 procent) kun je al voldoende invloed hebben op een ontwikkeling.
- Werk samen met andere gemeenten en leer van elkaars ervaringen.
Platform31 12-05/26